EGE ÜNİVERSİTESİ

Ege Üniversitesi Kordon Kanı, Hücre-Doku Uygulama Araştırma Merkezi

Kök Hücre Nedir, Nerede Bulunur?

Kök Hücre Nedir, Nerede Bulunur?

 

Tanım olarak kök hücre; vücuttaki diğer tüm dokuları, organları, sistemleri oluşturan ana hücrelerdir. Çok sayıda bölünebilme ve kendilerini yenileyebilme yeteneğine sahip hücrelerdir. Özelleşmemiş yani vücutta herhangi bir özel fonksiyonu (kan hücresi gibi O2 taşımak, kas hücresi gibi kasılabilmek vb.) yerine getirme özelliği olmayan, ancak özelleşmiş hücrelere (kan hücresi, kas hücresi, sinir hücresi vb.) kaynaklık edebilen ve bu özelliğiyle hasarlanmış olan dokuyu tekrardan çoğaltıp eski fonksiyonunu geri kazandırabilme özelliğine sahip olan hücrelerdir. Bu hücrelerin en geniş farklılaşma yelpazesine sahip olanları embriyonel kök hücrelerdir ve bunlara pluripotent hücreler denir. Yani vucuttaki herhangi bir hücreye dönüşebilme yeteneğine sahiptirler. Bunun dışında; özellikle kan,sinir sistemi ve bağışıklık sistemi hücreleri gibi pluripotent kök hücrreye oranla daha sınırlı sayıda hücreye farklılaşabilen ve multipotent olarak tanımlanan kök hücreler vardır ki; bunlar insanın dolaşımındaki kanında ve kemik iliğinde bulunur. Ancak gerek çevresel etkenlere, hastalıklara vb. maruz kalmamış olmalarından dolayı, gerekse sayıca diğer kaynaklara göre daha fazla sayıda kök hücre içermeleri nedeniyle multipotent kök hücrelerin en özellikli kaynağı bebeğin göbek kordon kanı dır. bu hücreler özellikle kan ve bağışıklık sistemi elemanlarına dönüşebildikleri gibi yapılan son çalışmalarda kalp kası hücrelerine hatta sinir hücrelerine dönüşebildikleri de gösterilmiştir. Bu hücrelerin başka hangi tip özelleşmiş hücrelere dönüşebileceklerini araşıran sınırsız sayıda çalışma vardır.